Tanyel YILMAZ

facebook-paylas
Sosyal medya dolandırıcılığında platformlar masum mu?
Tarih: 28-01-2019 19:09:00 Güncelleme: 28-01-2019 19:09:00


Uzun bir süredir sosyal medya reklamları ile ilgili sıkıntılar var. Piyasadaki ürünü fiyatının yüzde 10 ve hatta daha bile ucuzuna sattıklarına dair firmaların ilanları var. Görseli, markası vs her şeyiyle muhteşem bir ayakkabı ve piyasada 500 lirayken 50 liraya satılıyor…

Buna kanan kişiler de siparişi verip ödemeyi yapıyorlar. Gelen ayakkabının reklamla ilgisi bile yok tabi, tam anlamıyla bir kandırmaca… Sosyal medya platformları da ücretini alarak yayınladıkları bu ilanlardaki aldatmacalar ile ilgili sorumluluk kabul etmiyorlar. Gerekçe: İlanı verenlerle imzaladıkları sözleşmelerde ilandaki mal ve hizmetlerle ilgili tüm sorumluluğun ilanı verende olduğu gibi aslında hukuken geçerli olmayan bir mutabakat.

Bugün de ekranımda Halkbank logosuyla paylaşılan mesajlar… Haksız ödenen ücretlerinizin geri iade edilmesini istiyorsanız tıklayın vs… Gönderen hesaba bakında zaten Halkbank ile başlayıp bıdı bıdı  devam eden bir şey ve kurumsal olmadığı pek belli. Twitter’a reklamı bildirdim. Onlar da işleme başladılar derken kısa bir süre sonra bir daha yine Halkbank logolu bir twitter ilanı daha… Onu da bildirdim…

Tabi ben bunları yaparken Halkbank ne yapıyordu? Bunu bilemiyorum. Böyle büyük bankaların bu tarz atakları takip edip anında aksiyon almaları çok önemli. Anladığım kadarıyla liyakat değil sadakat prensibi ile istihdam edilenlerin konuyla alakası yok…

Yazımızın konusu tabi ki burada başlıyor…

Sosyal medya mecraları, birer medya olarak bedeli mukabilinde reklamlar yayınlıyorlar ve bu reklamları da üstelik data ticareti yaparak; yani bizlerin sosyal medya kullanım verilerini de kullanarak yayınlıyorlar. Burada bizlerin kişisel verilerini kullanarak doğru ürünün doğru hedef kitleye iletilmesini sağlıyorlar. Reklamları kişisel ya da kurumsal olarak verebilirsiniz… Ajanslar üzerinden ya da şahsen kredi kartı kullanarak verebilirsiniz… Tamamen bir özgürlük ortamı…

Bendeniz İnternet Medyası Derneğini kurduğumuz yıllarda Genel Sekreter olarak zamanın Ulaştırma Bakanı Sayın Binali Yıldırım’ın da (Ki kendisine internetin bakanı derdik) yakın ilgisiyle bir İnternet Medyası raporu hazırlanmasına raportör olarak katkıda bulundum. Raporun orijinali BTK ve Ulaştırma Bakanlığı arşivlerinde olsa gerek… Burada internet medyasında özgürlüğün kısıtlanmasının da kullanılmasının da sorun olduğunu belirtmiştim.

Dileyen reklam verme özgürlüğünü kullanabilir elbette ancak Roma hukukunun temel prensibi herkesin özgürlüğü, başkalarının özgürlüğünün başladığı yerde biter diyor… Kişi ve kurumların interneti kullanma, reklam verme, fikir ve ifade özgürlüğünü kullanma hakları başkalarının haklarının başladığı yerde biter.

Bence bu konu, İstanbul Barosu Bilişim Hukuku Komisyonundan Şebnem Ahi ve Gökhan Ahi’nin de katkılarıyla ulusal ve uluslararası hukukta tartışılmalı… Sosyal medya platformları bu tarz ilanlardan ne kadar sorumlu tutulabilir? Bir medya, karşılığında para tahsil ederek hedef kitleye ilettiği mesajın neden olduğu tahribattan sorumsuz olabilir mi?

Basılı matbuat, gazeteler, dergiler yayınladıkları ilanlar ile ilgili hukuk büroları, avukatları vasıtasıyla titiz çalışmalar yürüterek ciddi maliyetler üstlenirken yine medya olarak işlev gören sosyal medya platformları (ki reklam bütçelerinden günden güne daha fazla pay alıyorlar) bu durumdan bağışık olabilir mi?

Şahsi görüşüm, bu ilanların ticaretini yapan platformların sorumsuzca verilen ilanların kötü niyetli olmalarından dolayı sorumlu tutulmaları ve en azından yapacakları sözleşmelerde bu tarz zararlara karşı önlem almakla sorumlu olmaları gerektiği yolunda…

Yoksa sosyal medya çeteleri uyduracakları sonsuz sayıdaki sosyal medya hesabı kombinasyonlarıyla kurumsal firmalara büyük zararlar verebilir ve masum insanları da özgürce dolandırabilirler.

Hayatımıza son 10 yılda giren ve giderek yaygınlaşan sosyal medya ile hukukun gelişmeye başlamasında bu tarz tartışmaların yapıcı katkısı olacağını düşünüyorum.

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
HABER ARŞİVİ
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
HAVA DURUMU
YUKARI