Tanyel YILMAZ

facebook-paylas
Çarşı Pazar halleri…
Tarih: 02-02-2019 12:26:00 Güncelleme: 02-02-2019 12:26:00


Patlıcan, biber, domates nasıl olur da 10 lira olur?

 

Olur mu olmaz mı?

 

Neden olsun? Neden olmasın?

 

Siz eğer Osmangazi köprüsü geçiş ücretini iki katına çıkartırsanız, o köprüden geçen kamyonların maliyeti de artar.

 

Siz eğer elektrik, su faturalarına çaktırmadan zamlar yapar, geçen sene 100 lira gelen faturayı bu sene 200 lira seviyelerine yükseltirseniz elbette onların da fiyatları artar.

 

Şimdi gelelim kabaca bir maliyet hesaplamasına…

 

Kilosu 10 TL olan bir ürün markete kaç liradan girer? Muhtemelen 5-6 TL seviyelerinden girer. Ürünün yüzde 20 fire vereceğini (ezik-çürük-kaçak) hesaplarsanız bu maliyet zaten 8 TL üzerine çıkar ve market de bunu 10 TL’ye satarak ancak kar eder…

 

Peki markete ürünü 6 liraya satan tüccar için durum nedir?

 

Bir kamyonun nakliye bedeli, ürünün hasat bedeli ana kalemler… Söz gelimi ürünü tarladan 2 liraya alan tüccar için, hasat, paketleme, nakliye ve elbette fire gibi kalemleri de ekleyince ürün maliyeti zaten geliyor neredeyse 4 lira sınırına dayanıyor. İnce hesapları bu işleri daha iyi bilenler yapabilir tabi…

 

Bir de tersten gidelim… Yani ürünü tarladan 1 TL’ye alalım mesela…

 

Ürünün toplanması için işçilere bir ücret ödenmesi gerekiyor, toplamda bunun kilogram maliyetinin 25 kuruş olduğunu öngörelim. İşleme, paketleme ve maliyetleri de 25 kuruş olsun. Mersin’den ya da Antalya’dan İstanbul’a nakliyesi de 50 kuruş olduğu zaman ürünün maliyeti zaten oldu 2 lira. Yüzde 20 fire hesaplayalım (ki mevsimsel olarak bu risk daha da yükselebilir ya da azalabilir) Ürünün riski 2,5 TL oldu bile… 1 TL kar ederse (vergisi, işletme giderleri vs net kar 50 Kuruş demektir) ürün geldi 3,5 TL; hale geldi ve haldeki aracı ürünü aldı, 50 kuruş kar ekledi üzerine, fiyat oldu 4 TL… Manav, market her neyse ürünü alıp satmak istediği zaman çürük çarık gibi fire hesaplamalarını da yaparak 4 liraya aldığı ürünün maliyetini 5 lira olarak hesaplar; işletme giderlerini (kira, personel, elektrik, vs) eklediği zaman 5,50 oldu maliyet ve gelelim etiket fiyatına, 8 TL (%8 KDV hariç 7,4 TL) sattığı zaman ürünün tamamı satıldığı takdirde 2,5 TL kar eder. Bundan KDV, gelir vergisi vs gibi kalemleri düşünce de artık 1,5 TL civarında bir kar oluşur.

 

Yukarıdaki varsayımsal fiyatlamalarda eksik/fazla yazılmış kalemler olabilir. Her ürün için farklı oranlar vardır. Mesela mandalina için farklı turp için farklı, domates için farklı olur bunlar. Dolayısıyla 80-100 çeşit sebze meyve satan bir market için hesaplamalar tek bir ürün üzerinden yapılamaz. Toplama bakmaları gerekir ve bazı ürünlerin zararını bazı ürünlerin karlılığıyla kapatırlar. Hizmet sunmanın riskleri bu şekilde idare edilir.

 

Hal böyle olunca, tarladan 1 liraya alınan bir ürün için markette fiyatın 8-10 liralara ulaşması çok da sürpriz olmuyor haliyle…

 

Benim şaşırdığım şey, 140 TL (Neredeyse 30 USD) ödeyerek otomobilleriyle Osmangazi köprüsünden geçmenin pahalı olmadığını iddia edenlerin bu fiyatlamalara tepki göstermesi…

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
HABER ARŞİVİ
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HAVA DURUMU
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI